Yabancı Okul Oyunu ve Misyonerlik (2)
İSTANBUL’DA FAALİYETTE BULUNAN MUHTELİF YABANCI MEKTEPLER
Harput Amerikan Koleji,
Merzifon Amerikan Koleji,
Bursa Amerikan Koleji,
İzmir Amerikan Kız Koleji (Göztepe),
İstanbul Amerikan Bristol Hastanesi Ebe ve Hemşire Okulu (Nişantaşı),
İstanbul Amerikan Koleji Kız Kısmı (Arnavutköy)
İstanbul Robert Koleji Lisesi Bölümü,(Bebek),
Tarsus Amerikan. Koleji (İçel),
Amerikan Kız Lisesi (Üsküdar),
Fırat Amerikan Koleji,
İngiliz Erkek Lisesi (Nişantaşı),
İngiliz Kız Ortaokulu (Beyoğlu),
ALMAN-AVUSTURYA
İstanbul Alman Lisesi,
Sank-Georg Avusturya Kız Lisesi ,
Sank-Georg Avusturya Erkek Lisesi ve Ticaret Okulu,
İTALYAN
İtalyan Kız Ortaokulu (Ağahamamı Kız Ortaokulu),
İtalyan Kız Ortaokulu,
Büyükdere İtalyan Okulu (R. Scuole Femminiledi Büyükdere),
Santa - Maria İtalyan Okulu (Büyükdere),
Bakırköy İtalyan Okulu,
Yedikule İtalyan Okulu,
İtalyan Erkek Okulu (R. Scuole Elementare Maschile),
Beykoz İtalyan Okulu,
Sainte - Marie İtalyan Okulu (Beyoğlu),
Sacre Cour İtalyan Kız Okulu (Yeşilköy),
İtalyan Ticaret Lisesi ve B.Giustiniani Okulu,
San - Pietro İtalyan Kız Okulu (Galata),
İtalyan Kız Okulu (Kadıköy),
San - Pietro Okulu (Kadıköy),
FRANSIZ
Nötre Drame de Lourd Fransız Okulu,
Sainte Pulcherie Fransız Okulu,
Sanit Benoit Fransız Erkek Lisesi,
Saint Benoit Fransız Kız Orta Okulu,
Saint Michel Fransız lisesi,
Saint Joseph Fransız Erkek Lisesi,
Saint Georges Fransız Okulu,
Saint Louis Dil Oğlanları Koleji,
Saint Pierre Fransız Okulu,
Nötre Dame De Sion Fransız Kız Lisesi,
Saint Pulcherie Fransız Okulu,
Saint Josep'n Fransız Koleji,
Saint Esprit Fransız Okulu,
İmmacule Conception Fransız Okulu,
ERMENİ
Bezezyan Anaokulu ve İlkokulu,
Varhutyan İlkokulu,
Semerciyan Anaokulu ve İlkokulu,
Karagözyan İlkokulu,
Aramyan Uncuyan Ortaokulu,
Bezciyan Ortaokulu,
Sahakyan Nunyan Lisesi,
Eseyan Lisesi,
Gebrenagan Lisesi
Günümüzde İstanbul’da Ermeniler’e ait 19 anaokulu, 20 İlkokul, 9 Ortaokul, 5 Lise bulunmaktadır
Tablo 4: İstanbul’daki yabancı okullar (önemli kısmı faaliyette)
19.yy. ortalarından itibaren Torosların güneyinden Fırat nehri vadisine kadar olan bölgeyi, özellikle Maraş, Antep, Halep, Antakya, Tarsus ve Urfa’yı kapsayan ve merkez misyonu olarak adlandırılmış bölgede ilkokuldan yüksek okula kadar bütün eğitim kurumları kurulmuştur. İstanbul'dan sonraki ikinci matbaanın burada kurulması bölgenin önemini göstermektedir. Ayrıca, Antep’te 132 kapasiteli ve Maraş’ta 420 kapasiteli 2 yetimhane açılmış ve uzun yıllar faaliyet yürütülmüştür.
23 Aralık 1876’da çıkartılan Kanun-i Esasî’nin 15. ve 16. maddeleriyle yabancı okullar denetim altına alınmak istenmiş ve bu amaçla 1886’da Maarif Nezareti bünyesinde Mekatib-i Ecnebiye ve Gayri Müslim Müfettişliği kurulmuştur. 1886’da çıkartılan İrade-i Seniyye ile yabancı okulların açılması tamamen padişah iznine bağlanmıştır. Ancak 1905 yılına gelindiğinde Osmanlı topraklarında hükûmet tarafından tespit edilebilen yabancı okul sayısı 600 civarındadır, anyrıca tespit edilemeyen evlerde ruhsatsız olarak faaliyette bulunan yabancı okulların bu rakamdan çok daha fazla olduğu bilinmektedir.
1900 yılında Harput, Erzurum, Van, Mardin ve Bitlis’te 97 irili-ufaklı okul kurulmuş, bu kurumlarda 36'sı Amerikalı, 266'sı yerli olmak üzere toplam 302 görevli çalışmış, ayrıca 1.100’ü Harput’tan olmak üzere yetimhanelerde toplam 2.000 çocuk bakım görmüştür.
Bu okulların zararlı faaliyetleri hususunda devlet idarecileri tarafından pak çok layiha hazırlanarak padişaha sunulmuştur. Mesela, Sadrazam Kâmil Paşanın 22 Rebîülâhir 1293(17 Mayıs 1876) tarihinde sunduğu layihasında, Osmanlı devletinde açılan yabancı okulların toplumdaki rolünü ve alınması gereken tedbirleri şöyle ifade etmektedir: “.... Hükûmet, her devlette olduğu gibi evlâd-ı vatanı ilim ve irfan mekteplerinde istediği gibi, devlet ve vatanına yarayacak surette dersler okutarak tâlim ve terbiye edeceği yerde, bu kaideye riayet olunmadıktan başka evlâd-ı vatan kendi tabiatlarına dahi bırakılmayarak bir müddetten beri ecnebiler, birbirleri ile müsabaka edercesine Osmanlı memleketinin mühim mevkilerinde kız ve erkeklere mahsus müteaddit mektepler açmakta ve güya medeniyete hizmet iddiasıyla vatan çocuklarını toplayıp istedikleri kitapları okutmakta ve beğendikleri gibi terbiye etmekte ve bunların küçükten meyillerini kendi cihetlerine celp ile vatan muhabbetlerini yok etmektedirler... Bu mekteplerin her ne kadar bundan böyle iptal yahut başka heyete tahvili mümkün değil ise de zararlarını azaltmak üzere bir nizama bağlanması ile muallimlerin ve bu mekteplerde okutulacak derslerin Osmanlı hükûmeti tarafından tespit ve seçimi, okulların hususi bir nezaret tarafından kontrol edilmesi lüzumludur”
1909 yılında yabancı okulları sıkı kontrol altına almak için çıkartılmak istenen Maarif-i Umumiye Kanunu daha çıkmadan yabancı elçiliklerin baskısıyla ertelenmiştir. Hatta, Osmanlı’nın bu son döneminde yabancı okul yöneticileri, okullarına denetlemek için gelen Osmanlı müfettişlerini kapıdan geri çevirmeye başlamışlardır. Yabancı okullarda okuyan sadece Gayri-Müslim çocuklar değildi, bu okulların vermiş olduğu kaliteli yabancı dil eğitimi, Osmanlı elit tabakasının da çocuklarının bu okullara gönderme nedeni olmuştur. 1890 yılında Robert Koleji mezunları arasında Tevfik Paşanın kızı Gülistan ve Halide Edip (Adıvar) vardır.
20 Nisan 1914’te Saint Joseph’te yapılan bir araştırma bu okullara giden çocukların sosyal yapısını göstermektedir.
Meslekler Sayısı Meslekler Sayısı
Prensler 8 Sivil Memurlar 80
Mareşal ve general 22 Bankacı ve Komisyoncu 80
Yüksek Şahsiyetler 90 Tıp Doktorları 90
Banka Müdürleri 30 Avukatlar 20
Mühendisler 20 İrad sahipleri 3.010
Tablo 5. Saint Joseph Koleji Öğrencilerinin Sosyal Yapısı
SONUÇ
Dikkate alınması gereken ana tema şudur:
- 500’ün üzerindeki muhtelif yabancı mektepte okumuş, bu okullardan 100 yıl boyunca mezun olmuş onbinlerce hatta belki yüzbinlerce Müslüman/Türk çocuğu nerededir? Bunlar Amerika, İngiltere, Fransa’ya mı gitmişlerdir?
- Bunların torunları, varisleri, vekilleri nerededir? Onlar da bu yabancı ülkelerde mi yaşamaktadırlar?
Cevap “HAYIR”dır.
Bu okulları bitiren onbinlerce Türk, Kürt, Arap, Acem, Çerkez gibi değişik milletlere mensup ‘zeki’ Müslüman çocuklarının ekseriyeti ülkemizde kalmıştır. 1800’lü yılların ortalarından itibaren bu ülkenin bürokrasisinde, sanayisinde, ticaretinde, basın-yayın, kültür ve sanat alanlarında, siyasetinde rol almışlardır. Bunların evlatları ve torunları da doğal olarak bu ülkede yaşamlarını sürdürmeye devam etmektedirler.
Geçmişte dini misyonerlik ve Devletimiz aleyhine faaliyetler gizli olarak yürütülmüştür. Talas’ta, Tarsus’ta, Merzifon’da, Harput’ta, Antep’te, İstanbul’da, Anadolu’nun her köşesindeki yabancı mekteplerde tabii ki aleni yıkıcı faaliyet yapılmamıştır. Ancak bu okulları bitiren zevatın önemli bir kısmı Amerikan, İngiliz, Fransız, Alman, İtalyan kültürü ile yoğrulmuş, etki altında kaldıkları kültüre hizmeti ibaret aşkıyla yerine getirmişlerdir.
Milli birlik ve beraberliğimiz Kürt Teali Cemiyeti ya da İngiliz Muhipleri Cemiyeti gibi STK(!)lar ile yıkmaya çalışılmıştır. Amerikanın mandası altına girme gibi gayri milli ve aşağılayıcı teklifler, bazı çevrelerce kahraman olarak telakki edilen İstanbul Amerikan Mektebi mezunu Halide Edip Adıvar gibi aydınlar tarafından tartışılıp, Atatürk’e teklif etme cüretini gösterecek kadar ileri gitme cesareti göstermiştir.
100 yıldan fazla süren, eğitim gibi yüce bir duygu kullanılarak sürdürülen yıkıcı faaliyet Cumhuriyetle birlikte önlenmiş, bu gayri milli şer güçlerinin/misyonerlerin amacına ulaşması engellenmiş, her türlü gayri milli ve masonik faaliyetler yasaklanmıştır.
Ancak günümüz misyonerleri, ülkemizi sömürge haline getirebilmek için değişik STK.lar vasıtasıyla sevgi, dostluk, barış, özgürlük kardeşlik gibi kulağa hoş gelen kavramları kullanarak, bu sivil(!) faaliyetlerini ülkemizde, şehirlerimizde, sokaklarımızda daha etkin bir şekilde devam ettirmektedirler.
Tehlike bitmemiştir. Üstelik kültürel, siyasi, sosyal ve ekonomik birikimiyle birlikte dev gibi karşımızda durmaktadır. Ancak bu yıkıcı misyon sahiplerinin dezavantajı haksızlıklarından kaynaklanan cesaretsizlikleri ürkeklikleridir. Bunlara karşı en etkin mücadele, kendi kültür kaynaklarımızı ve değer yargılarımızı gençlerimize en hızlı, en akılcı ve bilimsel bir yöntemle öğretmektir. 50 yıldır yıpranan Milli ve ahlakî değerlerimizi kıymetlendirerek yeniden tüm Türk Milletine kazandırmak kendini milli sayan tüm dinamiklerin/güçlerin görevi olmalıdır. Ödediğimiz bedelin bundan fazla olmaması temennimizdir, ancak hainlerin şerrinden/oyunundan kurtulmak için ödenecek bir bedel varsa Türk milleti bu bedeli de ödeyecektir.
Sedat ERGENÇ
Kamu Yönetimi Uzmanı
KAYNAKLAR
-Atâ Bey, ”Tarih-i Enderûn”, İstanbul-1953
-Ayten SEZER, “Osmanlı Döneminde Misyonerlik Faaliyetleri-Makale”,
-Barış KERİMOĞLU, “Zehirli Sarmaşık Misyonerler”, Ulus Yayınları, Aralık – 2004
-Câhid Baltacı, “Osmanlı Medreseleri” İstanbul-1975
-E.W.HOPKİNS, G.F.MOORE, M.HALİDİ, Ö.FERRUH, Tarihte ve Günümüzde Misyonerlik, Örgün Yayınevi – 2006
-Erol GÜNGOR, “Türkiye’ de Misyoner Faaliyetleri”, Ötüken Yayınları, 1999
-Fatma ÜREKLİ, “Tanzimat Dönemi Osmanlı Eğitim Sistemi ve Kurumları-Makale”
-Fikret KARAMAN, “Misyoner Hareketlerinin Dünü ve Bugünü-Makale”,
-H. İsmail Baykal, “Enderûn Mektebi Tarihi” İstanbul-1953
-HİLMİ Kamil Bayur, “Sadrazam Kamil Paşa- Siyasî Hayatı”, Ankara-1954
-Julius Richter, “A history of protestant missions in the Near East” 1910
-L. Browne, “The Prospects of İslâm”
-Maxime Rodinson “Batı'yı Büyüleyen İslâm” Çev. Cemil Meriç, Pınar Yay. İstanbul, 1983
-Remzi Kılıç, “Misyonerlik-Makale”
-Sabri AKDENİZ, “Misyonerlik-Makale”
-Sezen Kılıç “Cumhuriyet Döneminde Yabancı Okullar” Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, Sayı 61, Cilt: Xxı, Mart 2005
-Turgay TÜFEKÇİOĞLU, “Türkiye ve Şeytan Üçgeni”, Birharf Yayıncılık 2004
-Uğur YILDIRIM, “Tarihten Bugüne Kadar Türkiye’de Misyonerlik-Makale”, Jeopolitik, Mayıs 2005, Sayı 16, Sayfa 73 – 83
-Uygur KOCABAŞOĞLU, Anadolu’daki Amerika, İmge Kitabevi, Ağustos – 2000
-Ülker Akkutay, “Enderûn Mektebi”
http://www.diyalogmasali.com/modules.php?name=Sections&op=viewarticle&artid=96
http://www.diyanet.gov.tr/diyanet/ekm99/gundem2.htm
http://www.ait.hacettepe.edu.tr/akademik/arsiv/misy.htm
http://www.forumex.net/showthread.php?t=12896
http://www.forumex.net/archive/index.php/t-12896.html+
http://www.haberbilgi.com/haber/turkiye/jeo0505/misyonerlik.html
http://www.manas.kg/pdf/sbd-3-22.pdf
Yorum (1) Arkadasina gönder! Etiketler : MEKTEP, misyoner, misyonerlik, İstanbul Robert Koleji (1862), St. Joseph, St. Michel, St. Louis, Notre Dame de Sion, mis
Yorum Gönder
Yazan:metindl | Tarih: 2009-02-26 16:53:23Konu: emeklilik
merhaba eşim 5.6.1970 doğumlu işe başlangıç tarihi 16.05.1988 toplam 2385 gün primi var primlereni toplu olarak ödemek mümkünmü ne yapmam lazım çok tşk ederim